Rakibin tescilli markasını Google Ads (Adwords) kampanyasında anahtar kelime veya reklam metni olarak kullanmak, koşullarına göre marka hakkına tecavüz ve/veya haksız rekabet oluşturabilir. Bu yazıda konunun Türk hukuku bakımından çerçevesi nötr biçimde ele alınmaktadır.
Sorun: markayı anahtar kelime olarak kullanmak
Reklam verenler, kullanıcı bir markayı aradığında kendi reklamlarının üst sırada çıkması için o markayı anahtar kelime olarak seçebilir. Buradaki hukuki soru, marka sahibinin tescilden doğan haklarının bu kullanımı kapsayıp kapsamadığıdır.
İki farklı durumu ayırmak gerekir
- Yalnızca arka planda anahtar kelime: Marka, kullanıcıya görünmeyen bir tetikleyici olarak seçilir; reklam metninde geçmez. Bu hâlin değerlendirmesi daha nüanslıdır ve markanın kaynak gösterme (ayırt etme) fonksiyonuna etkisine bakılır.
- Reklam metninde veya görünen URL'de marka: Rakip markanın doğrudan ilan metninde ya da görünen adreste kullanılması, tüketicide karışıklık veya bağlantı izlenimi yaratmaya elverişli olduğundan, uygulamada marka hakkına tecavüz olarak nitelendirilmeye daha yatkındır.
Türk hukukunda değerlendirme
6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 7. maddesi, marka sahibine markasının ticari etki doğuracak biçimde kullanılmasını önleme yetkisi verir; 29. madde ise tecavüz hâllerini düzenler. Değerlendirmede markanın ayırt etme, reklam ve yatırım fonksiyonlarının zarar görüp görmediği ile tüketici nezdinde karıştırılma ihtimali esas alınır. Ayrıca 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 54 ve 55. maddeleri kapsamında, başkasının emeğinden ve tanınmışlığından haksız yararlanma haksız rekabet oluşturabilir. Marka tecavüzü ve haksız rekabet birlikte de ileri sürülebilir.
Google'ın marka politikası ne diyor?
Google Ads'in ticari marka politikası, marka sahiplerinin şikâyeti üzerine markanın reklam metninde kullanımına sınırlama getirebilir; ancak anahtar kelime olarak kullanımına platform kuralları çoğu bölgede doğrudan müdahale etmez. Platform politikasına uygunluk, kullanımın hukuka uygun olduğu anlamına gelmez; bu iki değerlendirme birbirinden bağımsızdır.
Marka sahibi ne yapabilir?
- İhlalin delil tespiti (ekran görüntüsü, tarih/saat, mümkünse noter veya e-tespit),
- Google'a marka şikâyeti başvurusu,
- Reklam verene ihtarname,
- Mahkemeden ihtiyati tedbir ve tecavüzün tespiti/men'i ile tazminat davası.
Benzer bir çevrimiçi marka koruması konusu için alan adı gaspı (cybersquatting) yazımıza da bakılabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Rakibimin markasını anahtar kelime seçmek her hâlde suç mu?
Her kullanım otomatik olarak ihlal sayılmaz. Reklam metninde/görünen URL'de markanın kullanılması tecavüze daha yatkınken, yalnızca arka planda anahtar kelime seçimi karışıklık ve fonksiyon zararı ölçütlerine göre değerlendirilir.
Google şikâyeti yeterli mi?
Google şikâyeti platform kurallarıyla sınırlıdır ve hukuki sonucu tek başına belirlemez. Hakların korunması için ihtar, tedbir ve dava gibi hukuki yollar ayrıca değerlendirilir.
Hem marka tecavüzü hem haksız rekabet aynı anda ileri sürülebilir mi?
Evet. Koşulları oluştuğunda marka hakkına tecavüz (SMK) ve haksız rekabet (TTK) talepleri birlikte ileri sürülebilir.
Bu konuda hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?
Durumunuza özel danışmanlık için iletişime geçin.
Görüşme Planla